) - Một gia đình sinh được sáu người con, đứa con đầu chết lúc 10 tuổi vì giẫm mìn khi đang chăn bò, năm đứa tiếp theo bị tật nguyền thì bốn đứa lần lượt qua đời bởi di chứng chất độc da cam.

Rồi mới đầu năm 2008, hai vợ chồng già nối nhau qua đời trong vòng mười ngày, bỏ lại con trai út nay đã 26 tuổi nhưng chỉ là một hình hài dị dạng chưa một lần biết đứng lên, chưa một lần biết gọi ba gọi mẹ. Đó là gia đình ông Nguyễn Trí Lớn. Người con trai tật nguyền còn lại trên đời tên là Đới.

Trong tận cùng bi kịch ấy, có một người đàn bà hàng xóm vừa câm vừa điếc đã  tình nguyện đến chăm lo cho “đứa trẻ 26 tuổi” tật nguyền ấy, tận tụy, bao dung không khác gì  một người mẹ chăm con.

Ngôi nhà bé nhỏ ấy khuất nẻo tận cùng ở làng Lam Thủy, xã Hải Vĩnh, huyện Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị. Ngồi nhìn người đàn bà câm điếc bón cơm cho sinh linh tội nghiệp đang co quắp trên giường mới thấy trên đời còn có sự yêu thương bao la mà khó lòng thấu hết được. Những muỗng cơm cứ trầy trật bởi đầu của Đới liên tục lắc, ngật. Bữa cơm của Đới hết một giờ.

Người đàn bà câm điếc đã săn sóc Đới gần một năm qua tên Cẩm - Nguyễn Thị Cẩm. Thật ra chị không có tên, cả xóm quen gọi chị là cô bé câm từ khi còn nhỏ rồi lớn lên thì gọi chị Câm, o Câm... Nhưng dù có câm điếc tật nguyền thì cũng cần có một cái tên trên giấy khai sinh và chỉ thêm một dấu hỏi lên cái tên “Câm” mà người đời quen gọi thì chị đã thành “Cẩm” - một cái tên đẹp và đầy nữ tính. Nay chị đã ngoài 60 tuổi. Vì chưa chồng con nên người ta quen gọi bằng cô, bằng chị.

Trong cung cách chăm lo cho Đới của chị Cẩm, tôi nhận ra ở người đàn bà câm điếc này vẫn tiềm ẩn sâu thẳm thiên chức nuôi con như một bản năng, như bao nhiêu bà mẹ khác.

Chị Cẩm không nói được, chỉ đưa tay ra dấu. Nhưng cũng đủ cho tôi hiểu chị rất vui khi được chăm sóc Đới. Cho ăn xong, chị quày quả vào bếp. Vùng này vẫn đun bếp bằng rơm rạ, trời lạnh, nồi nước nấu xong sẽ pha ấm tắm cho Đới. Chị ngồi bên bếp lửa rơm, chị cũng như ngọn lửa, tỏa ấm căn nhà.

chuyên